Materieel Koninklijke Luchtmacht: Lockheed C-130 Hercules

De Koninklijke Luchtmacht zet de C-130H-30 Hercules in voor het vervoer van personeel en materieel van de krijgsmacht en voor humanitaire hulpvluchten. De Hercules is een middelzwaar transportvliegtuig met een achterlaadklep. Het toestel is daardoor niet afhankelijk van speciale beladingsfaciliteiten op luchthavens. De Hercules is het eerste vliegtuig van de vernieuwde luchttransportvloot van de Koninklijke Luchtmacht.

Achtergronden

De Lockheed C-130 is een middelzwaar transportvliegtuig dat tot 17.500 kilo over een afstand van circa 7800 kilometer kan vervoeren. De Koninklijke Luchtmacht bestelde twee toestellen in 1993 in navolging van meer dan 40 andere luchtmachten. De Nederlandse luchtmacht maakt gebruik van de C-130H-30, een verlengde versie van de normale C-130. De eerste Hercules kreeg Nederland in maart 1994, gevolgd door een tweede toestel in oktober van dat jaar. In de Verenigde Staten vloog de eerste Hercules echter al in 1954. Het toestel is in aangepaste vorm nog steeds in productie.

Technische details

De Hercules is een hoogdekker, aangedreven door vier T56-A-15LFE turbopropmotoren. Achterin de romp bevindt zich een grote laadklep die het in- en uitladen van goederen vergemakkelijkt. Door de achterlaadklep kan het toestel laden en lossen zonder gebruik te hoeven maken van beladingsfaciliteiten op luchthavens. Deze klep kan tijdens de vlucht ook worden geopend, voor het afwerpen van parachutisten. Voor evacuatie van gewonden kunnen in de ruime Hercules 97 brancards worden bevestigd.

Taken

Dit is belangrijk bij het uitvoeren van crisisbeheersingsoperaties en het verlenen van humanitaire hulp. Taken waarvoor de Hercules wordt ingezet zijn vervoer van materieel en personeel voor de hele krijgsmacht en voor humanitaire hulpvluchten. Het vliegtuig kan ook worden ingezet voor evacuatie van gewonden. Met de komst van de Hercules is de bijdrage van de Koninklijke Luchtmacht aan de internationale humanitaire hulpverlening aanzienlijk vergroot. De Nederlandse C-130's kunnen geen andere vliegtuigen in de lucht tanken of zelf worden bijgetankt. De toestellen zijn uitgevoerd in een grijs camouflageschema.

Inzet

Beide Herculessen zijn veelvuldig in het buitenland te vinden, waar ze geregeld humanitaire vluchten uitvoeren. Het eerste Hercules-vliegtuig van de luchtmacht werd kort na ingebruikname in 1994 al ingezet voor humanitaire hulpverlening in Rwanda. Daarnaast zijn de toestellen al veelvuldig gebruikt om vracht en passagiers over te brengen naar de Balkan, waar Nederlandse eenheden sinds het begin van de jaren negentig zijn gestationeerd. In 1995/1996 was een toestel ondermeer ingedeeld bij een internationale vloot transportvliegtuigen die vanuit Italië zorgde voor de bevoorrading van de SFOR-eenheden in Bosnië. Humanitaire hulpvluchten werden verder ondermeer uitgevoerd naar gebieden in Midden- en Zuid-Amerika en Afrika. Veelal betrof het hulpvluchten die op verzoek van het ministerie van Ontwikkelingssamenwerking werden uitgevoerd naar door natuurrampen getroffen gebieden. Tijdens de Kosovo-crisis in 1999 bewezen de C-130-toestellen hun waarde door niet alleen Nederlandse eenheden in het gebied te bevoorraden, maar ook hulpgoederen voor Kosovaarse vluchtelingen naar Albanië te brengen.

Inzet in en rond Afghanistan

Eind 2001, begin 2002 werden de toestellen ingezet voor het brengen van hulpgoederen naar de regio rond Afghanistan en het vervoer van Nederlandse en bondgenootschappelijke militairen met hun uitrusting naar Afghanistan. Hiertoe waren de toestellen enige tijd gestationeerd op het vliegveld van Trabzon in Turkije. Sinds april 2002 neemt een toestel vanaf het vliegveld van Manas in Kirgizstan deel aan operatie "Enduring Freedom". Het toestel vormt samen met soortgelijke toestellen uit Noorwegen en Denemarken een gezamenlijk transportdetachement.

Stationering

De twee C-130H-30 Hercules toestellen, die de namen "Ben Swagerman" (G-273) en "Joop Mulder" (G-275) hebben, zijn ingedeeld bij het 334-Squadron op de vliegbasis Eindhoven.